Fundacja Życie i Płodność
Fundacja Życie i Płodność ul.Łukasiewicza 6/1 31-429 Kraków
Adres korespondencyjny: ul. Tyniecka 173 30-376 Kraków
tel./fax.012 633.06.13 tel. kom.: 603.79.61.47
email: redakcja@zycieiplodnosc.pl
|
|
|
Carl Anderson
|
Powyższy artykuł, jako część książki Cywilizacja Miłości przedstawia kwestię dotyczącą wprowadzenia prawnego statusu aborcji w Stanach Zjednoczonych. W sprawie tej sędzia Sądu Najwyższego, Harry Blackmun, stwierdził: „nie mamy obowiązku rozstrzygać trudnego pytania, kiedy zaczyna się życie, skoro osoby wykształcone w odpowiednich dziedzinach medycyny, filozofii i teologii nie są w stanie dojść do żadnego konsensusu w tej sprawie. Następnie arbitralnie rozstrzygnięto znaczenie słowa „być istotą ludzką” i „potencjalne życie ludzkie”. Te dwa pojęcia połączono z swobodą wyboru dokonania aborcji. Podczas gdy sprawa Roe versus Wade torowała sobie drogę przed Sąd Najwyższy w 1972 roku, inna sprawa - która również pojawiła się przed Sądem Najwyższym w trybie apelacji - niosła ze sobą solidny dowód na rzecz statusu dziecka nienarodzonego jako istoty ludzkiej. W świetle tej sprawy, Byrn versus New York City Health and Hospital Corporation, zagadnienie przedstawiało się w sposób zupełnie odmienny niż w świetle sprawy Roe versus Wade.
|
How the US Supreme Court Has Legalized Abortion?
The article is a part of a book entitled The Civilization of Love. It concerns specifying a the position of abortion within the US legal system. Harry Blackman, judge of the Supreme Court , said: “we are not obliged to solve the difficult problem of when life begins, as experts in the appropriate branches of medicine, philosophy and theology have not been able to reach a consensus in that matter”. Then the problem of two terms ,“to be a human being” and “a potential human life” were solved arbitrarily. These two concepts were used while advocating for the freedom to demand abortion. When the case of Roe versus Wade was under way in the Supreme Court in 1972, another case in the same court, Byrn versus N.Y. City Health and Hospital Corporation , was conducted using substantial evidence that a foetus should be regarded as human being.
|
|
|
Ks. Tomasz Kraj
|
Jednym z ważniejszych problemów związanych z amerykańskim prawem zezwalającym na aborcję jest jego wymowa dla demokracji i prawodawstwa w ogóle. Demokracja nie jest społecznością, która rządzi się większością głosów, ale społeczności, która rządzi się większością głosów w oparciu o wartości podstawowe, które nie podlegają głosowaniu (np. niepogwałcalność niewinnego ludzkiego). Jeśli demokratyczna społeczność traci z oczu tę prawdę zaczyna ewoluować w kierunki tyranii większości. W sprawach konfliktowych decydują sądy. Istnieje jednak możliwość, że sąd działając z motywów ideologicznych lub na zapotrzebowanie polityczne odetnie się od owych wartości, na których winna opierać się demokracja i będzie rozstrzygał spory arbitralnie, bez liczenia się z obiektywnymi faktami i obiektywnymi wartościami moralnymi, usprawiedliwiając swe wyroki jakąś mało przekonującą własną logiką, która przekreśla całą tradycję jurydyczna i sens funkcjonowania sądów. W krajach, gdzie w postępowaniu sądowym liczy się precedens jest to szczególnie niebezpieczne postępowanie. Amerykański wymiar sprawiedliwości poprzez rozstrzygnięcie w sprawie Roe versus Wade zaczyna ewoluować w stronę sądownictwa arbitralnego. Wzorowanie się na demokracji amerykańskiej przez inne kraje budujące własną demokrację musi uwzględnić te bardzo niebezpieczne zjawiska.
|
American Law on Abortion and Problems of Democracy.
The influence of abortion on democratic social order is among the most important problems dealt with by the American law. A democracy is not a community ruled by the majority, but a community where the ruling majority obeys the rules of the fundamental values never to be voted. (eg. inviolability of innocent life). If a given community disregards the fundamental values, it gradually becomes a dictatorship of majority. In dubious cases the courts make the decision. Sometimes, however, the court does serve the fundamental values but various political goals instead, and , because they disregard objective facts and moral values , their verdicts are arbitrary. In the countries where the law operates on precedence - and such is American judicial tradition - the situation is morally extremely dangerous. The same holds for the nations who look up to the United States as the paragon of democracy.
|
|
|
Anna Surówka
|
W artykule przedstawione zostały ogólne założenia, dotyczące amerykańskiego systemu kontroli konstytucyjności aktów normatywnych oraz wpływu orzeczeń sądowych, uznających dany akt normatywny za niezgodny z Konstytucją na praktykę organów ustawodawczych. Wydanie orzeczenia, w którym sąd odmawia zastosowania jakiegoś aktu normatywnego ze względu na jego niekonstytucyjność nie prowadzi automatycznie do uchylenia takiego aktu normatywnego. Formalnie obowiązuje on nadal i choć nic nie stoi na przeszkodzie, by organy ustawodawcze uchwalały akty zawierające podobne regulacje do tych uznanych za niekonstytucyjne, w praktyce tak się nie dzieje. W ten sposób orzeczenia sądowe stwierdzające, że jakiś akt normatywny jest niezgodny z Konstytucją wywierają bezpośredni wpływ na treść stanowionego prawa. Organy władzy ustawodawczej najczęściej dostosowują stanowione prawo do aktualnej linii orzeczniczej zwłaszcza Sądu Najwyższego. Kolejnym ważnym zagadnieniem omówionym w artykule jest wpływ orzeczenia wydanego w sprawie Roe versus Wade na dopuszczalność aborcji w Stanach Zjednoczonych oraz możliwość zmiany prawa aborcyjnego. Formalnie nie ma przeszkód by w drodze ustawowej ograniczyć dopuszczalność przeprowadzania aborcji, gdyż prawo do aborcji nie wynika wprost z przepisów konstytucyjnych, ale jest jedynie efektem działalności orzeczniczej sądów. Jednak w praktyce organy władzy ustawodawczej zarówno stanowe jak i federalne nie stanowią prawa, które ograniczałoby możliwość przeprowadzania aborcji. Wydaje się więc, iż najskuteczniejszą metodą ograniczenia dopuszczalności aborcji w Stanach Zjednoczonych byłaby zmiana linii orzeczniczej Sądu Najwyższego i przyznanie prymatu prawnej ochronie życia dzieci nienarodzonych przed prawem kobiety do decydowania o urodzeniu dziecka.
|
Admissibility of Changes in the US Abortion Law.
The article presents the general assumptions of the American system of verification of the constitutionality of legislative acts and the effect of judicial decisions deeming a legislative act unconstitutional on the practice of legislative bodies. A decision whereby a court refuses to apply a particular law on grounds of its unconstitutionality does not automatically lead to the rescission of that law. It remains formally binding, but even though there is nothing to prevent new laws being passed that contain regulations similar to those deemed unconstitutional, no such thing happens in practice. In this way, a judicial decision declaring a certain law to be unconstitutional has a direct effect upon the content of new legislation. Legislative authorities most commonly conform in their legislation to the current decisions of the Supreme Court in particular. Another important point discussed in the article concerns the influence of the decision in the Roe vs. Wade case on the admissibility of abortion in the United States, and the possibility of the abortion law being changed. There are no formal obstacles to the admissibility of abortion being restricted by the introduction of new legislation, since the right to abortion does not follow directly from the Constitution but is the effect of jurisdiction. However, in practical terms legislative authorities, both state and federal ones, do not pass laws that could restrict the admissibility of abortion. It appears, then, that the most effective method of restricting the admissibility of abortion in the United States would be by a change in the jurisdiction of the Supreme Court and by granting the legal protection of the life of the unborn priority over the woman’s right to decide about childbirth.
|
|
|
o. Roman Pop
|
W artykule podjęto próbę przeanalizowania prawodawstwa niektórych państw europejskich pod względem statusu prawnego nasciturusa, uregulowania kwestii badań i zabiegów na poczętym dziecku. Spróbowano unaocznić pewne nieścisłości w prawie, które mogą umożliwiać nadużycia w dziedzinie zabiegów na dziecku nienarodzonym. W publikacji poruszono kwestię specyfiki działalności lekarza, polegającą na pojednaniu profesjonalizmu, obowiązku obywatelskiego oraz ludzkiej wrażliwości. Gdzie są granice tegoż obowiązku obywatelskiego? Czy prawo państwowe może być zasadą moralności? Celem publikacji jest ukazanie prawdy, że poszanowanie godności każdej osoby ludzkiej uwydatnia moralny sens medycyny, a przed lekarzami odkrywa perspektywę bycia nie panami życia, lecz jego „ekspertami i wielkodusznymi sługami”. To afirmacja fundamentalnego prawa do życia każdej osoby ludzkiej winna stanowić element konstytutywny społeczeństwa cywilnego i jego prawodawstwa.
Dla realizacji tak postawionego celu wybrano metodę analityczno-syntetyczną: po przeanalizowaniu literatury i materiałów, podsumowano i wyciągnięto odpowiednie wnioski.
|
Law and the Life of Unborn Children.
The article is an analysis of the status of the unborn child in some European law systems. Some inaccuracies have been noted that make malpractice in that respect possible. The medical doctor should be able to combine his professionalism, human sensibility and civic duty. Where are the limits? Can the law be the ruling principle of morality? The article aims at showing that respect for every human person is the essence of medical profession and that the doctors are not the masters but “the expert and magnanimous servants” of life. Affirmation of the fundamental right to live should be the basis of any state law. The analytic-synthetic method was applied, relevant literature consulted and adequate conclusions drawn.
|
|
|
Izabela Barton-Smoczyńska
|
Artykuł przedstawia opis metody pięciu kroków zalecanej przez autorkę w sytuacji informowania pacjentki o poronieniu czy rozpoznaniu wady letalnej u płodu. Autorka przedstawia sytuację psychologiczną kobiet i ich partnerów po stracie dziecka w wyniku poronienia i uzasadnia konieczność adekwatnego traktowania pacjentek jak i informowania ich o sytuacji, w której się znaleźli. W artykule znajdują się konkretne zalecenia postępowania dla lekarzy, które w świetle badań są rekomendowanymi działaniami przeciwdziałającymi rozwojowi reakcji stresu traumatycznego w reakcji na stratę dziecka.
|
Method of Five Steps. Informing the Parents that Their Child Has Fallen Ill or Died during Pregnancy.
The article presents the five steps recommended as a method to inform the mother about the miscarriage or about the terminal condition of the unborn baby. The psychological condition of the parents is described and the ways of treatment by the doctor, aimed at relieving the trauma caused by the loss of the baby, are suggested.
|
|
|
Inga Mizdrak
|
Jednym z głównych przedmiotów XX wiecznych sporów o człowieka jest problem wolności, który zdaje się być najbardziej skomplikowanym a zarazem intrygującym fenomenem w charakterystyce ludzkiego podmiotu. Wielopoziomowa struktura natury ludzkiej nieustannie inspiruje filozofię osoby. Z jednej strony wolność współcześnie zdaje się być nie tylko wyeksploatowanym hasłem polityków, demagogów, ale także sloganem pop–kultury, massmediów i rozwijającej się sztuki. Z drugiej strony wolność to wyraz głębokiej tęsknoty człowieka, a także idea oraz cel, który chciałoby się mieć w zasięgu ręki. Jedni podchodzą do wolności nieufnie i z dużym dystansem, inni chcą się w niej niejako „roztopić” lub poddać ją dowolnej interpretacji. Jedno pozostało pewne: wolność musiała i wciąż musi mieć w sobie coś fascynującego, pociągającego i inspirującego, skoro zajmowali się nią i nadal zajmują niemal wszyscy znaczący filozofowie.
Karol Wojtyła proponuje osadzenie wolności w horyzoncie nieredukowalności osobowego podmiotu, który autonomicznie o sobie stanowi i nadaje kierunek swoim działaniom. Kierunek ten może przybrać zarówno pozytywną postać (w moralnych wyborach dobra) i wtedy stawać się tym, co funduje spełnienie osoby, jak i negatywną – gdy człowiek skierowuje swe działania ku złu (i wtedy jego osobowe spełnienie podlega dewaluacji).
|
The Redeeming Power of Truth in the Context of Self-fulfilment.
The problem of freedom is one of vital issues of the twentieth century philosophy of man, and remains the most complex and intriguing phenomenon for analysis. The multidimensional character of human nature is a constant challenge to students of the philosophy of person. Freedom has been used and abused by politics, popculture ,massmedia and art. Despite that, it still is what people long for and aim at. Some regard it with distrust, others would wish to dissolve in it, or to interpret it very freely. All the same, freedom has been, and is, attractive and fascinating to most philosophers.
Karol Wojtyła suggested regarding freedom as an autonomous, irreducible aspect of man, essential for the directions he follows: positive , towards good or negative, towards evil (at the cost of his personal fulfilment).
|
|
|
Ks. Jarosław Szymczak
|
Walka o wolność w płciowości to walka o prawdę o człowieku jako osobie i o jego godności. Człowiek jest rozumny, wolny i zdolny do budowania relacji bo został stworzony na obraz i podobieństwo Boże. Nie zrozumiemy więc człowieka bez Boga, który jest Miłością, jako jego Stwórcy. Aby zrozumieć sens i istotę płciowości musimy zatem zrozumieć w pierwszej kolejności kim jest człowiek jako osoba ludzka, czym jest wolność i miłość.
Wolność warunkowana jest przez prawdę a prawdziwym wyrazem wolności jest zdolność do złożenia nieodwołalnego daru, w którym wolność, darując sama siebie, też i odnajduje w pełni samą siebie. Istotą wolności jest pragnienie oddania jej komuś, w sposób wolny, a nie dążenie do przyjemności. Celem życia człowieka jest miłość, środkiem do jej zdobycia - wolność. Tworzywem miłości jest uczuciowość, zmysłowość i popęd seksualny, który sprawia, że kobieta i mężczyzna pragną się nawzajem, będąc płodni i zdolni do rodzicielstwa. Popęd nie determinuje człowieka. Gdyby tak było, oznaczałoby to brak możliwości zaistnienia wolności (szczególnie trzeba to pamiętać tu o sferze seksualnej), rozumności i moralności u człowieka.
Człowiek jest mianowicie duszą, która wyraża się w ciele, i ciałem ożywianym przez nieśmiertelnego ducha. Ludzka płciowość nie jest więc czymś pobocznym w stosunku do naszego istnienia osobowego, ale stanowi jego istotną część. Tylko wówczas, gdy płciowość jest integralnie zespolona z osobą, potrafi nadać sens samej sobie.
|
For the Freedom of Sexuality.
Striving for the freedom of sexuality is striving for the truth of man as a person and for human dignity. The man is reasonable, free and capable of entering relationships with others, because he has been made in the likeness of God. We will not understand the man without God (who is Love), his Creator. Therefore, to understand the sense and the essence of sexuality, we have to first realize who is man, what is freedom, and what is love. Freedom is conditioned by truth and it reveals itself through one’s being able to make an irrevocable gift in which freedom, by giving itself, regains itself as well. The essence of freedom is the wish to give it to someone, freely, and not to run after pleasure.. The goal of life is love and the means by which to reach it is freedom. The fabric with which love works is emotions, sensuality and sexual drive, which make man and woman desire each other and make them be fertile. Ssexual drive does not determine the human being - he would then have no freedom (especially in the sphere of sex), no reasoning, no morality. The man is the soul that has found its expression in the body and by means of the body which has been activated into life by the immortal spirit. Human sexuality is not a marginal addition to but an integral part of the human person. Only then does it make sense at all.
|
|
|
Anna Aftyka, Alina Deluga
|
Planowanie rodziny to świadome, celowe przewidywanie struktury i liczby członków rodziny, będące skutkiem względów osobistych, zdrowotnych, socjalno-bytowych czy kulturowych. W artykule dokonano przeglądu najpopularniejszych w Polsce metod naturalnego planowania rodziny, nazywanych też metodami rozpoznawania płodności, oraz środków antykoncepcyjnych, także tych, których jednym z mechanizmów działania jest zaburzanie procesu implantacji. Z pośród metod naturalnego planowania rodziny opisano metody: kalendarzową, termiczną, Billingsa, objawowo - termiczną oraz metodę laktacyjnego braku miesiączki. Wśród omówionych środków antykoncepcyjnych znalazły się tabletki antykoncepcyjne, zarówno jedno- , jak i dwuskładnikowe, prezerwatywa, wkładka wewnątrzmaciczna, chemiczne środki antykoncepcyjne oraz metody postkoitalne. Przegląd piśmiennictwa pozwolił na opisanie poszczególnych metod ze szczególnym uwzględnieniem ich mechanizmów działania, zalet i wad.
|
Modern Methods of Family Planning.
Family planning means consciously and purposefully predicting the structure and size of a family with personal, health, social and cultural aspects taken into consideration. Natural methods of birth control and the contraceptives now common in Poland have been presented. The survey of contraceptives includes, among others, the pill, the mini-pill, condoms, JUCS, abortifacients. The items have not just been listed but their ways of operation explained, and faults and good points discussed.
|
|
|
|
|
|
|
|
|